Có lần, đang coi YouTube một bản tin về việc Rodri đến Barca và giúp Barca lợi hại lên ra sao, thì có thằng em làm studio cưới nhắn: thị trường của nó đang có một studio mới mở lớn vật vã, phim trường cả ngàn mét vuông.
Tự nhiên thấy hai chuyện này liên quan nhau ghê.:))
Rodri đến Barca và gần như bù đắp những thứ cuối cùng để đội hình này tiệm cận sự hoàn hảo. Nhưng song song với việc đó, một số vị trí sẽ bị lung lay. Rõ nhất là Marc Bernal, Frenkie de Jong và Gavi.
Barca giống như một thị trường tiềm năng, còn Rodri là một gã khổng lồ xuất hiện và cung cấp đúng những thứ thị trường đó thiếu lâu nay.
Bernal gần như chắc chắn không thể cạnh tranh trực tiếp với Rodri lúc này. Nó giống một studio trẻ mới vào nghề, chưa kịp khẳng định gì thì đã đụng ngay một bức tường quá lớn.
Frenkie giống một studio tốt, tử tế, đã có thị phần nhất định nhưng giờ đứng trước nguy cơ bị thu hẹp vai trò, thu hẹp thị phần. Flick hoàn toàn có thể vận hành với Rodri và Pedri mà không cần Frenkie. Trừ một số trận cần người thoát pressing, dẫn bóng vượt tuyến, phát triển bóng nhanh thì Frenkie mới có cơ hội tạo ra giá trị riêng.
Gavi đỡ hơn Frenkie một chút nhưng nguy cơ cũng cao. Gavi có pressing, cường độ, tranh chấp và tinh thần thi đấu. Nhưng Flick có quá nhiều lựa chọn. Khi Rodri và Pedri gần như chiếm hai suất rất mạnh, Gavi phải cạnh tranh phần còn lại với Fermin, Frenkie, Olmo...
Gavi giống một studio lâu nay vẫn sống ổn bằng một tệp khách ngách của mình. Nhưng khi đối thủ lớn xuất hiện, cái tệp vốn đã nhỏ đó lại càng bị thu hẹp.
Vị thế studio của thằng em mình trong thị trường đó chắc cũng chẳng khá hơn Frenkie bao nhiêu. Nó mới vừa bước qua giai đoạn sơ khai kiểu Bernal, bắt đầu có chút vị trí thì một gã khổng lồ xuất hiện:))
Nghe nó nói xong, mình nghĩ: Nếu đứng dưới góc độ chiến lược cá nhân thì Bernal, Frenkie hay Gavi phải làm gì? Kết luận lại khá giống chuyện Moat – lợi thế cạnh tranh riêng – mà mình từng viết.
Vấn đề không phải là làm sao cạnh tranh trực diện với Rodri – Pedri, mà là: làm sao để vẫn sống tốt và có giá trị khi Rodri – Pedri tồn tại?
Bernal còn quá trẻ. Khỏi nghĩ tới chuyện giành vị trí của Rodri. Cứ ở lại học từ Rodri, chấp nhận ít phút thi đấu, tích luỹ kinh nghiệm và build skill riêng cho mình. Hai ba năm nữa, khi Rodri xuống sức thì Bernal mới thực sự có cơ hội.
Studio trẻ cũng vậy. Chấp nhận ăn ít, ăn nhỏ, build nội lực, build “nhận diện”. Khi nào nội lực và nhận diện đủ mạnh hãy nghĩ tới cạnh tranh.
Frenkie thì khác. Độ tuổi đang chín rồi, không còn trẻ để ngồi chờ. Frenkie phải chấp nhận thực tế là mình khó cạnh tranh trực tiếp với Rodri hay Pedri.
Cái cần làm là tạo Moat riêng bằng khả năng thoát pressing, dẫn bóng vượt tuyến, phát triển bóng nhanh... để Flick cảm thấy vẫn có những trận cần Frenkie. Nếu không làm được, lại còn bị cản trở bởi chấn thương, thì có lẽ phải đi tìm một “thị trường” khác phù hợp hơn.
Gavi cũng vậy. Gavi không cần cố trở thành Pedri thứ hai. Gavi phải nâng pressing, cường độ, tranh chấp và khả năng “phá game” thành một thứ đủ mạnh để Flick cảm thấy có những trận bắt buộc phải dùng mình. Đồng thời phải nâng thêm khả năng xâm nhập vòng cấm, chạy chỗ, phối hợp...
Studio cũng vậy. Không phải cứ có điểm mạnh là đủ. Phải biến điểm mạnh đó thành một thứ đủ khác biệt để khách hàng có lý do chọn mình, ngay cả khi bên cạnh xuất hiện một đối thủ lớn hơn, mạnh hơn và nhiều nguồn lực hơn.
Đôi khi, với một bài toán phức tạp hay một tình thế bế tắc, chỉ cần ngồi xem lại giá trị của mình và định hướng sẽ build cái Moat ra sao thì có thể phá giải được phần nào.
Tất nhiên, cần nỗ lực, kiên trì, tập trung và tỉnh táo rất cao để làm được chuyện đó.